Belirli bir toplumsal amaca (eğitim, çevre, sağlık vb.) uzun vadeli hizmet etmek için, asgari mal varlığı şartını karşılayarak bir vakıf kurabilirsiniz. Derneklere göre daha karmaşık bir süreci olsa da, bir vakıf kurmak, belirli bir konuda kalıcı bir yapı oluşturmanızı ve siyasi iktidarlardan bağımsız bir şekilde toplumsal fayda sağlamanızı mümkün kılar. Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün sitesi başlangıç için iyi bir kaynaktır.

Siyasi partilerin ana kademelerine girmek zor olabilir ancak gençlik ve kadın kolları, siyasete başlamak ve parti politikalarına etki etmek için daha erişilebilir kanallardır. Bu kollarda aktif görev alarak, hem kendi gruplarınızın (gençler, kadınlar) sorunlarını parti gündemine taşıyabilir hem de parti içi demokrasiyi ve liyakati zorlayabilirsiniz.

TBMM web sitesinden, bakanlar veya cumhurbaşkanı yardımcıları hakkında verilen “Meclis Soruşturması” önergelerini takip edin. Bu önergeler, ciddi yolsuzluk ve görev suistimali iddialarını içerir. Önergenin akıbetini (kabul edilip edilmediğini, komisyon kurulup kurulmadığını) takip ederek, siyasetin kendi içindeki hesap sorma mekanizmalarının nasıl işlediğini (veya işlemediğini) görebilirsiniz.

Çıkarılan bir kanunun, toplumsal ve ekonomik hayata etkilerini ölçen “etki analizi” raporları, modern yasamada önemli bir araçtır. İlgili bakanlıktan veya TBMM’den, çıkarılan bir kanunun (örn: vergi artışı, emeklilik düzenlemesi) etki analizi raporunun yapılıp yapılmadığını, yapıldıysa sonuçlarını Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında talep edin.

Belediyelerin web siteleri veya mobil uygulamaları üzerinden yaptığı hizmet memnuniyet anketlerini görmezden gelmeyin. Bu anketlere katılarak ve özellikle “açık uçlu” yorum kısımlarına yapıcı eleştirilerinizi ve çözüm önerilerinizi detaylı bir şekilde yazarak, hizmet kalitesinin artırılmasına ve önceliklerin belirlenmesine doğrudan etki edebilirsiniz.

Mahallenizde veya şehrinizde yıllardır boş duran, çürümeye terk edilmiş kamu binalarını (eski okul, lojman, hastane) fotoğraflarıyla birlikte CİMER’e veya doğrudan ilgili bakanlığa bildirin. Bu binaların neden atıl durumda olduğunu, kamu zararına yol açıp açmadığını ve toplum yararına (kütüphane, kreş, gençlik merkezi vb.) nasıl kullanılabileceğini sorun.

Türkiye’de tartıştığınız bir konu (örn: çevre kirliliğiyle mücadele, dijital mahremiyet) hakkında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarını, Avrupa Birliği raporlarını veya başka ülkelerdeki iyi uygulama örneklerini bulun. Bu belgeleri argümanlarınıza ekleyerek, siyasetçilere ve bürokratlara sunduğunuz taleplerin uluslararası standartlara uygun olduğunu gösterebilir ve elinizi güçlendirebilirsiniz.

Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı (SBB), her yıl “Vatandaşın Bütçe Rehberi” adında, devlet bütçesini basit ve anlaşılır bir dille anlatan bir doküman yayınlar. Bu rehberi SBB’nin sitesinden indirerek, vergilerinizin genel olarak hangi alanlara (eğitim, sağlık, savunma vb.) ne kadar harcandığını kolayca öğrenebilirsiniz.

Cumhurbaşkanı, bakanlar ve milletvekilleri, görevlerinin başında ve sonunda mal varlığı bildiriminde bulunmak zorundadır. Bu bildirimlerin şeffaf bir şekilde kamuoyuyla paylaşılması için seçtiğiniz vekile veya siyasi partilere yönelik bir kampanya başlatabilir, Bilgi Edinme Hakkı Kanunu çerçevesinde bu bildirimlerin içeriğini talep edebilirsiniz.

Birçok üniversitenin hukuk fakültesinde, öğrencilerin deneyim kazandığı ve vatandaşlara ücretsiz hukuki danışmanlık verdiği “hukuk klinikleri” veya “adli yardım merkezleri” bulunur. Kamu kurumlarıyla yaşadığınız basit hukuki ihtilaflar veya dilekçe yazımı gibi konularda bu kliniklerden destek alabilirsiniz.